„Presence”: nawiedzony dom (ocena: 5/10 za Soderbergha)

https://www.youtube.com/watch?v=jFNQfkeXczg

Jeśli film reżysera tej klasy co Steven Soderbergh przechodzi praktycznie niezauważony, trudno nie potraktować tego jako eksperymentu, który się nie udał.

Rodzina, po traumatycznych doświadczeniach, przeprowadza się do nowego domu. Od początku towarzyszy im wrażenie, że nie są tam sami.

Punkt wyjścia jest klasyczny dla horroru: trudna sytuacja emocjonalna bohaterów, nowa przestrzeń i narastające poczucie osaczenia. Problem w tym, że akcja rozwija się wyjątkowo wolno, sceny są przeciągane. Ciężar opowieści przeniesiono głównie na stan psychiczny członków rodziny, kosztem budowania wyraźniejszego napięcia gatunkowego. Pomiędzy scenami są kilkusekundowe przerwy, które zamiast budować napięcie dodatkowo spowalniają tempo.

Przyjęta konwencja jest jednak konsekwentna, a nieoczywiste zdjęcia autorstwa samego reżysera mogą spodobać się widzom gustującym w takiej konwencji. Jedni odczytują to jako perspektywę ducha, inni – samego domu. W każdym razie kamera nie wychodząc z obranej lokacji obserwuje zachowania domowników i odwiedzających ich bardzo skrupulatnie. Jednocześnie z dystansem, jak i cichą ingerencją.

Soderbergh wielokrotnie udowadniał swój kunszt reżyserski i konsekwentnie unikał „bezpiecznych” rozwiązań. Tym razem oryginalność samego podejścia nie przekłada się jednak na zaangażowanie widza. Film pozostaje chłodny, a atmosfera niedopowiedzeń nie zawsze pracuje na korzyść dramaturgii. Oczywiście znajdą się widzowie, którym taki powściągliwy, niejednoznaczny klimat będzie odpowiadał, ale sądząc po ograniczonym zasięgu odbioru – to propozycja raczej dla wąskiej grupy.

„Presence” to nieudana próba stworzenia oryginalnego horroru przez docenianego reżysera.

Atuty:

• marka reżyserska

• próba zbudowania niepokojącego klimatu

• osobiste przeżycia bohaterów

• wyrazistość charakteryzacji członków rodziny

• praca kamery

• lokacja ograniczona do wnętrza

• ascetyczna narracja

• elementy stylu paradokumentalnego

• scenografia

• realizacja dźwięku

• odpowiedni metraż

Mankamenty:

• wydłużane sceny

• mało angażujące

• minimalistyczny scenariusz

• męczące przerywniki pomiędzy scenami

• niedopowiedziane motywacje bohaterów

• niskobudżetowe

• brak zainteresowań szerszej widowni

Polecane dla:

• obserwatorów reżyserskich pomysłów Soderbergha

• fanów nieoczywistych horrorów

• amatorów kina psychologicznego

• widzów cierpliwych na dłużyzny

• rodzin z wewnętrznymi problemami i konfliktami

Twórcy:

• reżyseria, zdjęcia, montaż: Steven Soderbergh

• scenariusz: David Koepp

• muzyka: Zack Ryan

• scenografia: April Lasky

• kostiumy: Marci Rodgers

• dźwięk: Thomas Varga, Josh Berger

• obsada: Lucy Liu, Chris Sullivan, Callina Liang, Eddy Maday, Julia Fox, West Mulholland, Lucas Papaelias, Natalie Woolams-Torres

produkcja: Stany Zjednoczone

gatunek: horror psychologiczno-rodzinny

rok: 2024

polska premiera kinowa: 31 października 2025

dystrybucja: M2 Films

festiwale: 11. Splat!FilmFest