„Nasza rewolucja”: Gaja i Jacek (ocena: 6/10 za Kuroniów)

52 minuty temu

3 minut(y) czytania

Zakochani małżonkowie angażują się w działalność opozycyjną w PRL. W walce o wolność wspierają się i czerpią siłę z łączącego ich uczucia.

Dzieje Kuroniów są gotowym materiałem na kino. Ich walka z komunistyczną władzą łączy się z dramatem rodzinnym. Piotr Domalewski skupia uwagę na uczuciu małżonków. Reżyser często przyjmuje perspektywę żony działacza. To cenne spojrzenie na środowisko, którego historię zwykle opowiada się przez pryzmat męskich przywódców. Dzięki temu udział kobiety w działalności opozycyjnej zyskuje należne miejsce.

Scenariusz prowadzi widza przez kilka przełomowych lat. Chronologiczny układ obejmuje działalność Komitetu Obrony Robotników, strajki na Wybrzeżu i czas stanu wojennego. Wydarzenia publiczne splatają się tu z życiem domowym. Mieszkanie Kuroniów staje się miejscem spotkań działaczy. Represje przenoszą ciężar narracji na doświadczenie rozłąki. Większość uproszczeń mieści się w granicach dopuszczalnych dla fabularnej biografii.

Zastrzeżenia budzi wybór postaci. Wśród pominiętych osób znalazł się Antoni Macierewicz, jeden z założycieli KOR. Brakuje także Lecha Kaczyńskiego, doradcy gdańskiego komitetu strajkowego. Na ekranie nie pojawiają się też Joanna i Andrzej Gwiazdowie. Ich obecność pozwoliłaby pokazać szersze grono uczestników walki o wolność. Obraz opozycji sprawia przez to wrażenie jednostronnego. Te pominięcia nabierają znaczenia w świetle późniejszych podziałów politycznych. Film o tamtym okresie powinien uwzględniać zasługi działaczy niezależnie od ich późniejszych wyborów.

Szeroki zakres wydarzeń odbija się na rytmie filmu. Kolejne etapy walki z władzą zajmują dużo miejsca. Tempo chwilami słabnie. Część scen trwa zbyt długo. Łatwo zrozumieć chęć uwzględnienia ważnych momentów z życia małżeństwa. Nadmiar materiału utrudnia skupienie się na więzi bohaterów.

Przyjęcie tej historii zależy w dużej mierze od głównych kreacji. Arkadiusz Jakubik mierzy się z postacią znaną z późniejszej działalności publicznej. Sposób mówienia i zachowania polityka zapisał się w pamięci wielu widzów. Aktor buduje przekonujący portret człowieka oddanego sprawie. Jeszcze mocniej przyciąga uwagę Magdalena Popławska. Jej bohaterka dorównuje mężowi siłą charakteru. Niestety, wątek choroby kobiety został pokazany zbyt oszczędnie.

Realia PRL odtworzono solidnie. Stroje i scenografia pasują do epoki. Wiarygodności dodają drobne szczegóły codzienności. Akcja często rozgrywa się w zamkniętych pomieszczeniach. Ograniczona liczba lokacji zmniejsza rozmach produkcji. Wśród rozpoznawalnych miejsc znalazły się dawny Dom Partii i Dworzec Śródmieście. Mimo skromnej skali otoczenie tworzy przekonujące tło dla losów Kuroniów.

Pracom nad scenariuszem towarzyszył spór między autorem pierwotnej wersji a producentem. Scenarzysta sprzeciwił się zmianom wprowadzonym do swojego tekstu. Uważał, że umniejszają one rolę Gajki. Domagał się też praw do pierwszej wersji, którą chciał wykorzystać w innych projektach. Producent podkreślał, że nabył prawa majątkowe do scenariusza. Strony inaczej rozumiały późniejsze ustalenia dotyczące jego wykorzystania. W lipcu 2026 roku autor podtrzymał decyzję o usunięciu nazwiska z napisów. Nie skorzystał też z zaproszenia na pokaz ukończonego filmu.

Film wszedł do polskich kin 11 listopada 2026 roku. Premiera przypadła w Narodowe Święto Niepodległości. Data przywołuje odzyskanie państwowości po latach zaborów. Historia Kuroniów przypomina o późniejszej walce o prawa obywatelskie w PRL. Dystrybucja rozpoczęła się w roku pięćdziesiątej rocznicy powstania Komitetu Obrony Robotników.

„***Nasza rewolucja*” - opowieść o małżeństwie, które podporządkowało życie walce o wolną Polskę i do końca się nie poddało.**

Atuty:

wiarygodna historia Kuroniów
wyraźne tło społeczno-polityczne
połączenie historii z prywatnością
chronologiczna konstrukcja fabuły
kobieca perspektywa
trafne szczegóły życia codziennego
wyraziste aktorstwo
przekonująca oprawa scenograficzna i kostiumowa
muzyka
realizacja dźwięku

Mankamenty:

zbyt oszczędny wątek choroby
pominięcie istotnych opozycjonistów
rozwleczone sceny
brak genezy znajomości
podlukrowane
ograniczona liczba lokacji
przeciagnięte czasowowo
widoczne braki budżetowe
spór ze scenarzystą

Polecane dla:

miłośników dramatów biograficznych
zainteresowanych opozycją w PRL
ceniących kobiecą perspektywę
lubiących historie o miłości
zwolenników chronologicznej narracji
wielbicieli Popławskiej
amatorów fizjonomii Jakubika
pamiętających realia PRL

Zwiastun:

reżyseria: Piotr Domalewski
scenariusz: Maciej Pisuk – autor pierwotnej wersji, wycofał nazwisko z napisów końcowych
zdjęcia: Michał Sobociński
montaż: Agnieszka Glińska
scenografia: Anna Pabisiak
dekoracja wnętrz: Maja Łyczkowska, Anna Bieniek
kostiumy: Dorota Roqueplo
muzyka: Wojtek Urbański
dźwięk: Sebastian Brański, Wojciech Mielimąka
obsada: Magdalena Popławska, Arkadiusz Jakubik, Jacek Koman, Jakub Jakubik, Krzysztof Zarzecki, Andrzej Andrzejewski, Aleksandra Kolan, Magdalena Celmer, Marcin Zarzeczny, Agnieszka Przepiórska, Anna Ilczuk